Δόλογλου Μαρία: Όταν οι καταιγίδες  δεν φέρνουν μόνο ταραχές

Όταν οι καταιγίδες  δεν φέρνουν μόνο ταραχές αλλά και δώρα: Το κουράγιο ως αρετή επιβίωσης στην κρίση.

 

«Και όταν η καταιγίδα τελειώσει, δεν θα θυμάσαι καν πώς κατάφερες να επιβιώσεις. Δεν θα είσαι καν σίγουρος ότι έχει τελειώσει. Αλλά ένα πράγμα είναι σίγουρο: όταν βγεις από την καταιγίδα δεν θα είσαι ο ίδιος άνθρωπος με αυτόν που μπήκε. Και αυτό είναι το νόημα της καταιγίδας.» ΧΑΡΟΥΚΙ ΜΟΥΡΑΚΑΜΙ

Με αφορμή τα λόγια του Ιάπωνα συγγραφέα Χαρούκι Μουρακάμι  ας αναλογιστούμε ότι πολλές φορές οι  δυσκολίες της ζωής δεν έρχονται μόνο για να μας αναστατώσουν ή να μας ταρακουνήσουν από το αίσθημα ασφάλειας και ισορροπίας στην ζωή μας.  Μερικές φορές αν όχι πάντα κρύβουν μία ευκαιρία ανάπτυξης και αναδιάταξης των εσωτερικών δυνάμεων που έχουμε ως άτομα να αντιμετωπίζουμε το απροσδόκητο και το ανατρεπτικό στην ζωή μας αλλά και  ενδυναμώνουν το κουράγιο ως δυναμικό στοιχείο της προσωπικότητας μας.

O Sellingman, 2002 αναφέρει το κουράγιο ως μία από τις έξι αρετές (σοφία, κουράγιο, ανθρωπιά, δικαιοσύνη, εγκράτεια, υπερβατικότητα) της θεωρίας της θετικής ψυχολογίας. Οι Peterson και Sellingman, 2004 αναφέρουν ότι το κουράγιο ως μία από τις έξι αρετές απαρτίζεται  από τέσσερα προσωπικά δυνατά σημεία (personal strengths) που συγκεκριμένα είναι η αυθεντικότητα, η γενναιότητα, η επιμονή και η ζέση. To κουράγιο ως απαραίτητο στοιχείο για την συνειδητή επιδίωξη των στόχων μας αλλά και των δυσκολιών της ζωής αποτελείται από θετικά στοιχεία του χαρακτήρα που είναι παρόντα είτε αντιμετωπίζουμε εσωτερικά ψυχολογικά εμπόδια ή εξωτερικά που αφορούν τις περιστάσεις που έχουμε να αντιμετωπίσουμε στην ζωή.

Επίσης Ο Πλάτωνας αναφέρει χαρακτηριστικά ότι το κουράγιο είναι ένα είδος σωτηρίας. Πράγματι το να είμαστε θαρραλέοι μπροστά στην δυσκολία μπορεί σε πολλές κρίσιμες  περιστάσεις να αποβεί σωτήριο αφού συχνά σε δύσκολες καταστάσεις που οι αποφάσεις πρέπει να παρθούν έγκαιρα και χωρίς δισταγμό το να έχει κάποιος θάρρος, κουράγιο μπορεί να σώσει όχι μόνον αυτόν αλλά και τους γύρω του ειδικά αν πρόκειται για κάποιον που ηγείται μιας ομάδας.

Ο Αριστοτέλης τοποθετούσε το θάρρος  ως αρετή  ανάμεσα στα δύο άκρα της  {σύμφωνα με την έννοια  της  μεσότητας της ηθικής  φιλοσοφίας του Αριστοτέλη  οι αρετές βρίσκονται ανάμεσα από μία έλλειψη και μία υπερβολή }  δηλαδή ανάμεσα στο θράσος (υπερβολική τόλμη ) που ήταν η υπερβολή και την ατολμία (δειλία)  που ήταν η έλλειψή  της. Ο Αριστοτέλης επιπλέον στα Ηθικά Νικομάχεια αναφέρει ότι πραγματικά θαρραλέος   μπορεί να χαρακτηριστεί αυτός που αντιμετωπίζει με θάρρος  α) τα πράγματα που πρέπει, β) για τον λόγο που πρέπει, γ) με τον τρόπο που πρέπει και δ) την στιγμή που πρέπει.

Επομένως το κουράγιο για να λειτουργήσει βοηθητικά και για να μην μας οδηγήσει σε επικίνδυνες ατραπούς πρέπει να χαρακτηρίζεται από μία λελογισμένη χρήση του και όχι να οδηγεί  σε παράτολμες αποφάσεις και συμπεριφορές γιατί τότε πολύ εύκολα το καράβι μας εν μέσω μιας τρικυμίας μπορεί να οδηγηθεί στα βράχια. Αλλά ούτε και να υπάρχει δειλία στην αντιμετώπιση των δύσκολων ζητημάτων γιατί και πάλι η ατολμία μπορεί να φέρει τα αντίθετα αποτελέσματα και η αδράνεια εξαιτίας του φόβου να μας ακινητοποιήσει και να μας στερήσει την έξοδο από την κρίση.

Το κουράγιο είναι μία έννοια που μπορεί να αναπτυχθεί, μάλιστα  ο Αριστοτέλης μας αναφέρει στα Ηθικά Νικομάχεια ότι  το θάρρος καλλιεργείται όταν κάποιος επιδεικνύει το θάρρος έμπρακτα και κάνει θαρραλέες πράξεις. Είναι μια ιδιότητα που αναπτύσσεται στις δύσκολες στιγμές, όταν οι καταιγίδες μας χτυπούν και όχι σε ήρεμα νερά όπου κινούμαστε στην ζώνη ασφάλειάς μας χωρίς να απαιτείται επιπλέον ανάληψη δράσης και πρωτοβουλιών. Η έκθεση στις απειλητικές συνθήκες της μάχης  είναι αυτή που ατσαλώνει την ανδρεία των πολεμιστών και όχι οι θεωρητικές ασκήσεις επί χάρτου   εν καιρώ ειρήνης. Πολλές φορές  χρειάζεται να ακούσουμε την βροντή της καταιγίδας και τον ήχο των κανονιών  για να ετοιμάσουμε με θάρρος και κουράγιο την στρατηγική αντιμετώπισης της εκάστοτε κρίσης. Όταν η καταιγίδα  πλέον λάβει τέλος τότε  δεν θα είμαστε οι ίδιοι αλλά πιο ατσαλωμένοι από την εμπειρία, θα εξέλθουμε ωριμότεροι και σοφότεροι από πριν, με τα δώρα που αποκομίσαμε από αυτήν.

Δόλογλου Μαρία, Υποψήφια Διδάκτωρ Ηγεσίας – Οργανωσιακής Ψυχολογίας και συμπεριφοράς.

 

 

 

0 ΣΧΟΛΙΑ

Αφήστε ένα σχόλιο

Login

Welcome! Login in to your account

Remember me Lost your password?

Lost Password